(01.05.1997-22976)
(Değ.1:15.11.1997-23171)
(Değ.2:24.11.1999-23886)
(Değ.3:09.02.2000-23959)
(Değ.4:27.11.2001-24596)
(Değ.22.12.2003-25324)
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
Amaç
Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacı; fahri trafik müfettişi olarak görevlendirileceklerde
aranacak şartları, bunların görev, yetki ve sorumlulukları ile diğer esas ve usulleri
belirlemektir.
Kapsam
Madde 2- Bu Yönetmelik, fahri trafik müfettişliği görevinin verilmesi ve
iptali ile kural ihlali yapan sürücüler hakkında trafik suçu tespit tutanağı düzenlenmesini
ve bu tutanağın en yakın trafik birimlerine gönderilmesiyle birlikte, yapılacak
olan uygulamanın esas ve usullerini kapsar. (24.11.1999-23886)
Hukuki Dayanak
Madde 3- Bu Yönetmelik; 4199 sayılı Kanunla değişik 2918 sayıIı Karayolları
Trafik Kanununun Ek- 6’ncı maddesi hükmüne dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4- Bu Yönetmelikte geçen deyimlerden;
Yüksek Kurul
: Karayolu Güvenliği Yüksek Kurulunu,
Bakanlık
: İçişleri Bakanlığını,
Trafik Kurulu
: Karayolu Trafik Güvenliği Kurulunu,
Genel Müdürlük
: Emniyet Genel Müdürlüğünü,
Müfettiş
: Fahri Trafik Müfettişini,
Tutanak
: Trafik Suçu Tespit Tutanağını, (24.11.1999-23886)
İfade
eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Müfettişlerde Aranacak
Şartlar, Müracaat
ve Değerlendirme Esas
ve Usulleri
Aranacak Şartlar
Madde 5- Müfettiş olacaklarda aşağıdaki şartlar aranır.
a)
Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak,
b)
En az kırk yaşında olmak,
c)
En az yüksekokul mezunu olmak, (24.11.1999-23886)
d)
En az on yıllık sürücü belgesi sahibi olmak,
e) Asli kusurlu olarak ölümlü veya yaralamalı
trafik kazasına sebebiyet vermemiş olmak (27.11.2001-24596)
f) Müracaat tarihinden geriye doğru toplam beş
yıl içerisinde, hakkında 100 ceza puanı uygulaması sonucu sürücü belgesinin geri
alınmamış olması,
g)
Kamu hizmetlerinden yasaklı olmamak,
h)
Taksirli suçlar ve aşağıda sayılan suçlar dışında tecil edilmiş hükümler hariç olmak
üzere, ağır hapis veya 6 aydan fazla hapis veyahut affa uğramış olsalar bile devletin
şahsiyetine karşı işlenen suçlara, zimmet, ihtiras, irtikap, rüşvet, hırsızlık,
dolandırıcılık sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolaylı iflas gibi yüz kızartıcı
veya şeref ve haysiyeti kırıcı suçtan veya istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç,
kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, devlet sırlarını açığa
vurma suçlarından dolayı hükümlü bulunmamak.
Müracaat
Madde 6- Bu Yönetmelikteki şartları haiz kişilerden müfettişliğe istekli
olanlar, iki adet vesikalık fotoğraf, ikametgah ve sabıka kaydı belgeleri ile sürücü
belgesi ve öğrenim durumunu gösterir belgenin birer suretini dilekçelerine ekleyerek
ikametinin bulunduğu il valiliğine müracaat ederler. (24.11.1999-23886)
Müracaatların Kabulü ve Değerlendirilmesi
Madde 7- Müracaatların kabulü, gerekli görülmesi halinde ibraz edilen bilgi
ve belgelerin incelenmesi, ilgilinin müracaatını yapmış olduğu il valiliğince yapılır.
Kabul
edilen dilekçe ve ekleri, soyadı esasına göre bir deftere kaydedilerek dosyada muhafaza
edilir. Yapılan inceleme neticesinde durumları Yönetmelik esaslarına uygun olanlar,
EK-1’deki liste halinde Bakanlığa gönderilir.
Trafik
kurulunca yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde, müfettiş olmasında sakınca
görülmeyenlere ilişkin listeler Yüksek Kurulun onayına sunulur.
Onay
işlemini müteakip, ilgili valiliklerine sonuçları iletilir ve EK-2’de gösterilen
“Fahri Trafik Müfettişi Kimlik Belgesi” düzenlenerek verilir.
Trafik
sorununun çözümüne yönelik bilimsel araştırma ve çalışma yapanlar ile trafiğe hizmet
etmiş olanlar ve bulundukları görev, mesleki deneyim ve nitelikleri itibariyle müfettiş
olarak görevlendirilmelerinde yarar görülenlerin isimleri de, Yönetmeliğin 5 inci
maddesinin birinci fıkrasının (b), (c) ve (d) bentlerindeki şartlara bakılmaksızın
Trafik Hizmetleri Başkanlığının teklifi Emniyet Genel Müdürünün uygun görüşü ile
Yüksek Kurulun onayına sunulur. Bu şekilde müfettiş seçilenlerin durumları ikamet
ettikleri il valiliklerine bildirilerek kendilerine fahri trafik müfettişliği kimlik
belgesi verilir ve eğitime tabi tutulmazlar. (15.11.1997-23171)
Mülki
İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfında görev yapanlar ile Emniyet Hizmetleri Sınıfında
rütbeli olarak görev yapanlar, bu görevleri yaptıktan sonra ayrılanlar ile emekli
olanlar; bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerindeki
şartlara bakılmaksızın Trafik Hizmetleri Başkanlığının teklifi ve Emniyet Genel
Müdürünün onayı ile fahri trafik müfettişliğine seçilirler. Bu şekilde müfettiş
seçilenlerin durumları ikamet ettikleri il valiliklerine bildirilerek, kendilerine
fahri trafik müfettişliği kimlik belgesi verilir ve eğitime tabi tutulmazlar. (24.11.1999-23886)
Bu
işlemlere ilişkin görevler, illerde Tescil birimlerince, merkezde Kurullar Şube
Müdürlüğünce yürütülür.
Eğitim
Madde 8-Müfettişlerin eğitimi;
Yüksek
Kurul tarafından müfettişliğe seçilen kişiler, belirli bir eğitim programı çerçevesinde
illerinde eğitime tabi tutulurlar.
Hazırlıkları
tamamlanmış eğitim programlarına katılmayanlara müfettişlik kimliği
verilmez.
Müfettişlerin Görev ve Yetkileri
Madde 9- (24.11.1999-23886) Müfettişler;
a)
Tespit ettikleri kural ihlallerine ilişkin olarak EK-3’teki tutanağı düzenledikten
sonra, bir hafta içerisinde en yakın trafik birimine teslim ederler.
b)
Trafik güvenliği ile ilgili görüş ve önerileri bildirebilirler.
c)
Yer ve zamanla sınırlı olmayıp, ülkenin her yerinde görevli sayılırlar.
d)
Görevlerini yürütürken, adil ve tarafsız olmak zorundadırlar.
e) Araç durduramaz, sürücülerle muhatap olamaz,
belge veya evrak kontrolü yapamazlar.
Sorumluluk
Madde 10- Görevini kötüye kullandığı tespit edilen ve Yönetmelikte belirlenen
esas ve usullere aykırı olarak işlem yapan müfettişler, 2918 sayılı Karayolları
Trafik Kanununun Ek 6’ncı maddesi hükmü uyarınca iki aydan altı aya kadar hafif
hapis cezası ile cezalandırılırlar. Ayrıca, bunların yargılanmaları tabi oldukları
esaslara göre yapılır.
Müfettişlik Görevinin Sona Erdirilmesi
Madde 11- Müfettişlik görevi aşağıda sayılan hallerin herhangi birisinin
mevcudiyetinde sona erdirilir.
a)
Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesindeki şartlardan herhangi birini kaybedenler.
b)
Ayrıma isteğinde bulunanlar.
c)
Bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesi gereğince mahkemeye sevki yapılanlar.
d)
Müfettişlik kimliğini, kendilerine muafiyet kazandırmak amacıyla kullananlar.
e)
Yetkilerini, bu Yönetmelikte belirtilen görevlerin haricinde kullandığı tespit edilenler.
f)
Trafiğin denetimi ve yönetimiyle yetkili kişilere görevleri esnasında müdahalede
bulunanlar.
g)
Herhangi bir trafik suçu veya başka bir suç nedeniyle sürücü belgesi geçici bir
süre geri alınanlar ile sürücü belgesi iptal edilenler. (15.11.1997-23171)
h)
mülga (27.11.2001-24596)
Görevin
sona erdirilmesi işlemleri, belgeyi tanzim eden valiliklerce yapılır ve Bakanlığa
bildirilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Müfettiş
Sayısı
Madde 12-
Her ilin müfettiş sayısı, o ildeki merkez ve ilçe trafik tescil kuruluşlarına kayıtlı
toplam motorlu araç sayısının binde iki oranında tespit edilir.” (Değ.22.12.2003-25324)
Tutanak Düzenlenmesine Dair İşlemler
Madde 13-Bu Yönetmeliğin 9 uncu maddesine göre müfettişlerce tanzim edilerek
tescil kuruluşlarına iletilen tutanaklar hakkında, Trafik Kanununun 116 ncı ve Karayolları
Trafik Yönetmeliğinin ilgili maddesi hükümlerine göre işlem yapılır.
Yürürlük
Madde 14- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 15- Bu Yönetmelik hükümlerini İçişleri Bakanı yürütür